The Odyssey: 'ది ఒడిస్సీ'లో రామాయణం.. మహాభారతం ఛాయలు?  

క్రిస్టోఫర్ నోలాన్ (Christopher Nolan) తెరకెక్కించిన 'ది ఒడిస్సీ' (The Odyssey) ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రేక్షకుల ప్రశంసలు అందుకుంటోంది. అద్భుతమైన విజువల్స్, భావోద్వేగభరితమైన కథనం, నటీనటుల ప్రతిభతో సినిమా ఆకట్టుకుంటుండగా.. సోషల్ మీడియాలో మరో ఆసక్తికరమైన చర్చ సాగుతోంది. ఈ చిత్రంలోని కొన్ని సంఘటనలు భారతీయ ఇతిహాసాలైన రామాయణం, మహాభారతం గుర్తుకు తెస్తున్నాయంటూ సినీ అభిమానులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.

ఐతే దీనర్థం 'ది ఒడిస్సీ' భారతీయ ఇతిహాసాల ఆధారంగా రూపొందిందని కాదు. అలాగే రామాయణం, మహాభారతంపై గ్రీకు కావ్యాల ప్రభావం ఉందని చెప్పడానికి కూడా చారిత్రక ఆధారాలు లేవు. కానీ ప్రపంచంలోని గొప్ప కథలన్నీ చివరికి ధైర్యం, కర్తవ్యం, త్యాగం, కుటుంబం, స్వస్థలానికి చేరాలనే తపన వంటి శాశ్వత మానవ భావోద్వేగాల చుట్టూనే తిరుగుతాయని సినీ విశ్లేషకులు చెబుతున్నారు.

రాముడిని గుర్తు చేసే ఒడిస్సియస్

ది ఒడిస్సీలో ట్రోజన్ యుద్ధం ముగిసిన తర్వాత ఒడిస్సియస్ తన రాజ్యం ఇథాకాకు తిరిగి చేరేందుకు మరో పదేళ్లపాటు అనేక కష్టాలు ఎదుర్కొంటాడు. సముద్ర తుఫానులు, రాక్షసులు, అనూహ్య పరీక్షలు అతని ప్రయాణాన్ని మరింత కష్టతరం చేస్తాయి. ఈ ప్రయాణం చాలా మందికి రామాయణంలోని శ్రీరాముడి వనవాసాన్ని గుర్తు చేస్తోంది. పద్నాలుగు సంవత్సరాల వనవాసం అనంతరం అయోధ్యకు తిరిగి చేరిన రాముడు ధర్మాన్ని స్థాపించినట్లే, ఒడిస్సియస్ కూడా ఎన్నో అవరోధాలను దాటి తన కుటుంబాన్ని చేరుకోవడానికి పోరాడతాడు. కథల నేపథ్యాలు వేర్వేరైనా, "ఇంటికి చేరుకోవాలనే తపన" రెండింటిలోనూ ప్రధాన భావంగా కనిపిస్తుందని ప్రేక్షకులు చెబుతున్నారు. 

శ్రీకృష్ణుడి పాత్రను తలపించే అథీనా

ఈ చిత్రంలో అథీనా దేవత ఒడిస్సియస్‌కు నిరంతరం అండగా నిలుస్తుంది. అతనికి సలహాలు ఇస్తుంది, ధైర్యాన్ని నింపుతుంది. కానీ అతని తరఫున యుద్ధం చేయదు. తుది నిర్ణయాలు మాత్రం ఒడిస్సియస్‌దే. ఈ అంశం మహాభారతంలో శ్రీకృష్ణుడి పాత్రను గుర్తు చేస్తోందని కొందరు విశ్లేషిస్తున్నారు. కురుక్షేత్ర యుద్ధంలో శ్రీకృష్ణుడు స్వయంగా ఆయుధం ఎత్తక పోయినా, తన మార్గదర్శకత్వంతో పాండవులకు విజయం సాధించడంలో కీలక పాత్ర పోషించారు. నాయకుడికి దారి చూపే దైవ శక్తి అనే భావన రెండు కథల్లోనూ కనిపిస్తుందని అభిప్రాయాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.

అర్హతకు ప్రతీక

రామాయణంలో సీతా స్వయంవరంలో శివధనస్సును ఎక్కుపెట్టగలిగిన వ్యక్తికే సీతను వివాహం చేస్తామని జనకుడు ప్రకటిస్తాడు. అనేక మంది రాజులు విఫలమైన చోట శ్రీరాముడు సులభంగా విల్లు ఎక్కుపెట్టి తన అర్హతను నిరూపిస్తాడు. అదే తరహాలో ది ఒడిస్సీలో కూడా క్లైమాక్స్ లో ఒడిస్సియస్ మరణించాడని భావించిన నేపథ్యంలో, అతని భార్య పెనెలోపీ ప్రత్యేక విల్లును ఎక్కుపెట్టి బాణం సంధించగలిగిన వారినే తన భర్తగా స్వీకరిస్తానని ప్రకటిస్తుంది. చివరకు మారువేషంలో వచ్చిన ఒడిస్సియస్ మాత్రమే ఆ పరీక్షను విజయవంతంగా పూర్తి చేస్తాడు. ఇక్కడ కూడా విల్లు శక్తికి, అర్హతకు, నిజమైన నాయకత్వానికి ప్రతీకగా నిలుస్తుంది.

రాక్షసులతో పోరాటం.. ధర్మం కోసం యుద్ధం

రామాయణంలో శ్రీరాముడు రావణుడు, మారీచుడు వంటి శక్తివంతమైన శత్రువులతో యుద్ధం చేస్తాడు. మహాభారతంలో పాండవులు అరణ్యవాసంలో ఎన్నో ప్రమాదాలను ఎదుర్కొంటారు. అలాగే ది ఒడిస్సీలో ఒడిస్సియస్ తన ప్రయాణంలో సైక్లోప్స్, సైరన్లు, మరెన్నో భయానక జీవులను ఎదుర్కొంటాడు. ఇవి కేవలం యాక్షన్ సన్నివేశాలు మాత్రమే కాదు.. నాయకుడి ధైర్యం, సహనం, తెలివితేటలను పరీక్షించే ఘట్టాలుగా నిలుస్తాయి.

కథలు వేరు.. భావోద్వేగం ఒకటే

ది ఒడిస్సీ, రామాయణం, మహాభారతం మూడు వేర్వేరు సంస్కృతుల్లో పుట్టిన మహాకావ్యాలు. వాటి చారిత్రక నేపథ్యాలు, పాత్రలు, సందేశాలు భిన్నమైనవే. అయితే కుటుంబం కోసం చేసే పోరాటం, ధర్మాన్ని కాపాడే బాధ్యత, జీవితంలోని పరీక్షలను అధిగమించే ధైర్యం వంటి విశ్వవ్యాప్త మానవ విలువలు ఈ కథలను ఒకే తాటిపై నిలబెడతాయి. అందుకే ది ఒడిస్సీని చూసిన చాలామంది ప్రేక్షకులు భారతీయ ఇతిహాసాలను గుర్తు చేసుకుంటున్నారు.  ప్రపంచంలోని గొప్ప కథలన్నీ చివరికి మనిషి జీవితాన్నే, అతని భావోద్వేగాలనూ, ధర్మం కోసం చేసే ప్రయాణాన్నే ప్రతిబింబిస్తాయనే విషయాన్ని ఈ పోలికలు మరోసారి గుర్తు చేస్తున్నాయి.